Ο αυτόκλητος σωτήρας…

 

Θα έχετε δει φαντάζομαι αρκετές φορές, ότι αρκετοί μόλις αποκτήσουν σχέση με την εκκλησία, πάνε μερικές φορές σε κάποια αγρυπνία, πάρουν ένα κομποσκοίνι και αποκτήσουν γέροντα, αμέσως πλήττονται από το σύνδρομο του διαφωτιστή και σωτήρα των άλλων(το ίδιο εξίσου παθαίνουν κι αυτοί που πάνε ψυχοθεραπεία ή μετέχουν σε κάποια θεραπευτική ομάδα). 

 

Καφέ δε μπορείς πλέον να πιείς μαζί τους ή να κάνεις μια ανθρώπινη κουβέντα. Πολλώ δε μάλλον να του πεις τα λάθη ή τα προβλήματα σου. Αμέσως αρχίζουν να διδάσκουν, περί του ορθού και σωστού, περί αμαρτίας, σωτηρίας, κολάσεως και παραδείσου με μία τέτοια απολυτότητα λες και μόλις κατέβηκαν από τον ουρανό με μαδημένες φτερούγες. Ούτε ο ίδιος ο Θεός δεν θα ήταν τόσο απόλυτος. 

Ο αυτόκλητος απρόσκλητος «σωτήρας» ολημερίς διδάσκει, επιπλήττει, διορθώνει τις ζωές των άλλων, και γενικά ζητάει να τον προσέξουν πάντες μια κι εκείνος «ξέρει». Ξέρει βέβαια πάντα τα στραβά των άλλων και ποτέ τα δικά του. 

 

Νομίζω ότι δεν χρειάζεται ιδιαίτερη ανάλυση ώστε να αντιληφθεί κάποιος ότι ένας τέτοιος άνθρωπος σαφέστατα δεν έχει προχωρήσει πνευματικά άλλα ούτε και θεραπευμένος είναι. Θα χρειαστεί ακόμη αρκετό δρόμο, ώστε να εισέλθει στην ωριμότητα της πνευματικής ζωής, που διακρίνεται από ταπείνωση, σιωπή, σεβασμό στην ελευθερία του άλλου, στην μοναδικότητά και σε αυτό το ψυχικό timing, που είναι μυστήριο για την κάθε ψυχή. 

 

Άλλωστε εάν ζει μέσα μας ο Θεός και έχουμε προχωρήσει θεραπευτικά, θα γνωρίζουμε ότι η μέγιστη αρετή είναι η διάκριση. Δηλαδή να ξέρεις πόσο, πώς και πότε θα μιλήσεις σε κάθε άνθρωπο ξεχωριστά, γιατί ο Θεός δεν τσουβαλιάζει ούτε πετροβολά χριστιανικά…

"Οι κουρτίνες του Ερντογάν"

Τι έκρυψε ο Ερντογάν πίσω τις κουρτίνες που έβαλε στην Αγιά Σοφιά; Την ενοχή του κατακτητή και το μίσος του Ισλάμ στην αξία του ανθρώπου. Αλλά ας τα δούμε ένα ένα. Οι κουρτίνες του Ερντογάν κάλυψαν με το θράσος και την ασέβεια του κατακτητή το πρόσωπο της Παναγίας. Της Μητέρας του Χριστού. Δηλαδή εκείνης που έδωσε ύλη στον άυλο, εκείνης που έδωσε σάρκα στον άσαρκο Δημιουργό. Εδώ είναι και το πρόβλημα του Ισλάμ. Ότι είναι μια απόλυτα μονοφυσιτική αίρεση εικονοκλαστικής κακοδοξίας. 

 

Ο Ερτογάν και οι τούρκοι ισλαμιστές βάζουν κουρτίνα στο πρόσωπο της Παναγίας γιατί δε μπορούν να δεχθούν ότι ο Θεός γίνεται άνθρωπος με σκοπό ο άνθρωπος να γίνει Θεός. Δεν μπορούν να δεχθούν ότι η ύλη μπορεί κατά χάρη να θεωθεί. Το κτιστό να κοινωνήσει των ενεργειών του Ακτίστου. Για την Ορθόδοξη εκκλησία όμως αυτή είναι η πεμπτουσία της πίστεως της. Όλο το νόημα της θείας ενσαρκώσεως, αποκαλύπτεται ακριβώς εδώ: ότι η ύλη, το σώμα, ο άνθρωπος ως ψυχοσωματική ενότητα υπάρχουν με σκοπό την θέωση. Τα πάντα και οι πάντες θα ενωθούν με τον Χριστό διότι αυτός είναι το αρχέτυπο όλης της δημιουργίας.

 

Κι όμως αυτή την θεμελιώδη διδασκαλία της Ορθοδόξου Εκκλησίας, δεν την αγνοούν κακοδόξως μονάχα οι Ισλαμιστές αλλά και πολλοί Χριστιανοί. Διότι κάθε φορά που ένας χριστιανός υποτιμά τις ανάγκες και την αξία του ανθρωπίνου σώματος πέφτει στην αίρεση του μονοφυσιτισμού. Κάθε φορά που θεωρεί την ψυχή ανώτερη από το σώμα, εκφράζει την αίρεση του μανιχαισμού, και κάθε φορά που αρνείται την ζωή αυτή ως δώρο Θεού, ουσιαστικά αγγίζει τα όρια της αρνησιθεΐας, διότι ο Θεός αυτόν το κόσμο δημιούργησε και μας έδωσε ως παράδεισο χαρά και κοινωνίας. 

 

Η βασιλεία του Θεού δεν είναι εκμηδένιση του κόσμου αλλά μεταμόρφωση του σε καινή γη και καινό ουρανό. Η ύλη και η κτίση δημιουργήθηκε από το Θεό ως σημείο συνάντησης μαζί Του. Το σώμα μου είναι η γη που φανερώνεται ο Θεός. Σώμα χωρίς ψυχή είναι πτώμα αλλά και ψυχή δίχως σώμα είναι φάντασμα και σαφέστατα όχι άνθρωπος. Το συναμφότερο αυτών των δυο είναι ο άνθρωπος κατα τον Άγιο Γρηγόριο Παλαμά. 

 

Τέλος πέραν της θεολογικής ερμηνείας των κουρτινών του Ερντογάν, δεν πρέπει να ξεχνάμε και κάτι άλλο εξίσου σημαντικό. Ότι οι κουρτίνες φανερώνουν μια τεράστια ενοχή. Την ενοχή του κατακτητή. Όταν ως Ισλαμιστής μετατρέπεις μια εκκλησία του 537μ.χ σε τζαμί, ως τι μπαίνεις μέσα εκεί; Μα μονάχα ως κατακτητής. Κάθε φορά λοιπόν που η φωνή του ιμάμη θα ακούγεται στην Αγιά Σοφιά, θα δηλώνεται ευθαρσώς σε όλη την ανθρωπότητα ότι η Τουρκία ζει επι ξένων εδαφών ως βάρβαρος κατακτητής. Αυτό ίσως δεν αποτελεί ντροπή για την πολιτισμική ευαισθησία των Τούρκων, αλλά ίσως κάποια στιγμή αποτελέσει για την Δύση, όταν επιτέλους εκ νέου αναδομήσει την Χριστιανική ταυτότητα της.

 

π. Χαράλαμπος Λίβυος Παπαδόπουλος

Λίγο πριν από το μηδέν

π. Χαράλαμπος Παπαδόπουλος(Λίβυος)

Για όσους σοκαρίστηκαν από την χθεσινή εικόνα πολιτικής ζούγκλας στην ελληνική τηλεόραση, να τους θυμίσουμε ότι στην περίπτωση αυτή δεν ισχύει η ταυτοποίηση της αλήθειας με «το είπε ή το έδειξε και η τηλεόραση». Γιατί αυτή την φορά η τηλεόραση όχι απλώς έρχεται πίσω από τα γεγονότα αλλά ούτε καν μπορεί πλέον να τα αποτυπώσει.

Το λέω τούτο διότι για εκείνους οι οποίοι ζουν στην καθημερινή ζωή του Έλληνα και όχι στις κρυψώνες της φαντασίας τους, γνωρίζουν ψυχή και σώματι, ότι η Ελληνική κοινωνία τουλάχιστον εδώ και ένα χρόνο, ζει σε οριακές καταστάσεις.

Το συμβάν που όλοι πλέον είδαμε να διαδραματίζεται στην τηλεόραση από ανθρώπους που θέλουν να εκπροσωπούν θεσμικά την Ελληνική Δημοκρατία, μόνο τυχαίο δεν μπορεί να χαρακτηριστεί.

Διότι δεν είναι αληθινό και υπαρκτό ότι συμβαίνει on camera, αλλά κυρίως off camera. Εκεί στην αληθινή ζωή, όχι της εικονικότητας αλλά της κοινωνικής εξαθλίωσης και βαρβαρότητας.

Ανεργία, πείνα, έλλειψη νοήματος, τραυματισμένη έως θανάτου κοινωνική συνοχή, κοινωνία που κινείται στα όρια της κατάρρευσης και του μηδενισμού, ένα βήμα πριν την κοινωνική σύρραξη.

Βία, σωματική και λεκτική, ένταση, απογοήτευση, οργή, θυμός, όλοι έτοιμοι για φασαρία, για ξύλο, για βρίσιμο, για βία όποιας μορφής. Το βλέπεις στα μάτια, το αισθάνεσαι στα κορμιά, το ακούς με την γλώσσα μα προπαντός το μυρίζεις παντού, μπαρούτι που διψά την σπίθα.

Η ελληνική κοινωνία έχει πλέον για όσους δεν το έχουν αντιληφθεί εισέλθει σε μια περίοδο κοινωνικής αποδόμησης. Δεν υπάρχει καμία κοινωνική συμφωνία αξιών. Καμία κοινωνική συνοχή. Κανένα πολιτικό ή κοινωνικό όραμα που μπορεί να συνθέσει σε αρμονία και ειρήνη τους πολίτες. Αισθάνεσαι ότι όλα είναι έτοιμα να εκραγούν, να επαναστατήσουν με σύμμαχο το θυμικό μηδέν.

Είμαστε ένα βήμα πριν από το μηδέν, γιατί αφού πρώτα ως κοινωνία και έθνος ανταλλάξαμε ένα βαθύ ιστορικό πολιτισμικό κώδικα αξιών, με τον πολιτισμό της «αρπαχτής» και της εξαπάτησης προς εύκολο πλουτισμό, ήρθαμε αργότερα στην απουσία των ατομικών μας ευθυνών, να νομιμοποιήσουμε και να επικροτήσουμε κοινωνικά την μεθοδολογία του «γιαουρτιού» και του «μπουκαλιού». Λησμονώντας όμως τραγικά τα εξής, ότι το γιουχάισμα εύκολα γίνεται μπουκάλι, το μπουκάλι πολύ απλά μετατρέπεται σε πέτρα και οι μπουνιές κάλλιστα μεταμορφώνονται σε σφαίρες.

Εκείνος ο όποιος ανέχεται τα πέφτουν χαστούκια στα πρόσωπα των διπλανών του, όποιοι κι αν είναι αυτοί, να ετοιμάζεται να δεχθεί γροθιές στο δικό του πρόσωπο εντός ολίγου. Η κοινωνική νομιμοποίηση και επικρότηση του «γιαουρτιού», του «μπουκαλιού» και τις «σφαλιάρας», θα είναι αυτή που θα φέρει και τις σφαίρες. Γιατί αύριο το πρωί θα διαφωνούν με την δική σου άποψη ή με την δική σου καταγωγή, ενδεχομένως με την εφημερίδα που διαβάζεις, το ντύσιμο σου ή τα χαρακτηριστικά του προσώπου σου. Τότε σαφέστατα και θα είναι αργά να καταδικάσεις γιατί όταν έπρεπε επικροτούσες έστω και σιωπώντας.

Το φοβερό και τρομακτικό για την Δημοκρατία και την κοινωνική συνοχή δεν είναι το χέρι που χαστούκισε ή σήκωσε την πέτρα, αλλα οι χιλιάδες που φώναξαν "άξιος". Ο Χίτλερ,(Στάλιν,ο Κεμάλ), ήταν ένας αλλα εκατοντάδες χιλιάδες εκείνοι που ζητωκραύγαζαν «Hi Xitler».

Η Δημοκρατία είναι το πιο ευαίσθητο πολιτικό σύστημα και χρειάζεται την προστασία μας. Και όπως εύστοχα παρατηρεί ο Στέλιος Ράμφος: Πολιτικές ηγεσίες και πολίτες δεν μπορεί να παίζουν με τη φωτιά, γιατί, ως γνωστόν, υπάρχουν φωτιές που σβήνουν με νερό, υπάρχουν όμως και φωτιές που σβήνουνε με αίμα!

Υ.Γ η θεσμική Εκκλησία πότε θα πάρει θέση απέναντι σε όλους εκείνους που καπηλεύονται την Ορθόδοξη πίστη παραχαράζοντας και παραμορφώνοντας την διδασκαλία της σε εθνική και ρατσιστική ιδεολογία μίσους;

Ο Ψυχολογικός συνδικαλισμός μας

π. Χαράλαμπος Παπαδόπουλος(Λίβυος)

Όσο μεγαλώνω η ζωή με διδάσκει να μην συμφωνώ αλλά και να μην διαφωνώ με κανένα. Ωστόσο να είμαι έτοιμος με παρρησία και εγρήγορση να διαφωνήσω και να συμφωνήσω με τον οποιοδήποτε.

Ξεκινάω τις σκέψεις μου με αυτό τον τρόπο γιατί αισθάνομαι ότι στην σημερινή Ελλάδα που κανείς δεν θέλει να αλλάξει τίποτα και εκείνοι που υποτίθεται θέλουν το πράττουν με περίσσια προχειρότητα, επιπολαιότητα και συχνά επικινδυνότητα, πρέπει να διαμορφώνεις συνεχώς τα πλαίσια συζήτησης ώστε να μην εκτρέπεται το εγχείρημα. Καθότι η ελληνική κοινωνία είναι αμάθητη στον διάλογο, την σύνθεση και την συνεργασία.

Τα λέω όλα αυτά διότι στη σημερινή ελληνική πραγματικότητα οτιδήποτε «κινείται δημιουργικά και συνθετικά» αυτομάτως επιχειρείται η εξόντωση του. Η οποιαδήποτε προσπάθεια και πρωτοβουλία νέων μορφών σκέψης, διαλόγου με το νέο, το ιστορικό, συκοφαντείται, σπιλώνεται και αφανίζεται στην ακινησία του θανάτου.

Δημιουργείται μια αντανακλαστική εγωτική άμυνα που δεν αφήνει να αναπνεύσει τίποτε που διαφοροποιείται. Αυτομάτως μπαίνει σε λειτουργία ένας απίστευτος μηχανισμός, που στήνει δίκες, συκοφαντίες και ιεροξεταστήρια γύρω από απόψεις, πρόσωπα, οργανισμούς, θεσμούς, δίχως διάκριση και ουσιώδη επιχειρηματολογία. Αφοριστικά τσιτάτα, έκπτωτοι ιδεολογισμοί, ταμπέλες, χαρακτηρισμοί και αφορισμοί προσπαθούν να ισοπεδώσουν τον οποιοδήποτε ή τους οποιουσδήποτε ανοίγουν ένα παράθυρο στο νέο, στην δημιουργία, τον διάλογο με την ιστορία και τα άμεσα ερωτήματα της.

Αιρετικός, άθεος, νεοβαρλαμιστής, αρειανιστής, δυτικόπληκτος, οικουμενιστής, προδότης, ανθέλληνας, δοσίλογος, κ.α πολλά παρελάυνουν στις «κριτικές» που αναρτώνται σε μπλοκ, site, εφημερίδες και περιοδικά, με εμφανή στοιχεία αμάθειας, άγνοιας, άγχους, ανασφάλειας, το χειρότερο κακεντρέχειας και αυτοκαταστροφικής εμπάθειας.

Δύσκολα θα συναντήσει κανείς μέσα σε όλα αυτά τα κείμενα και σχόλια, μια αμερόληπτη κριτική τοποθέτηση που θα απαντά στην ουσία της σκέψης και των ερωτημάτων που τίθενται σε δημόσιο διάλογο από διανοητές, φιλοσόφους, θεολόγους κ.α. Αντιθέτως συναντά κανείς άρνηση και επιλεκτική ανάγνωση. Στην καλύτερη περίπτωση χρόνιες τυποποιημένες απαντήσεις, λέξεις, έννοιες και όρους από το χθες σε μορφή ιδεολογημάτων και ιδεοληψιών με καμία πλέον αποτύπωση και επικύρωση στην ζωή των ανθρώπων.

Ο σύγχρονος έλληνας(νεοέλληνας), το τονίζω αυτό, γιατί στις μέρες μας λόγο απουσίας παρόντος και ιστορικότητας, μόλις αισθανθούμε ότι απειλούμαστε κάνουμε αναφορές αυτοσυνειδησίας στους αρχαίους έλληνες και στο μεγάλο Βυζαντινό πολιτισμό μας, με τον οποίο καμία μα καμία σχέση δεν έχουμε σήμερα εμείς. Ο σύγχρονος λοιπόν Έλληνας φανερώνει ένα ψυχολογικό συνδικαλισμό, τέτοιας μορφής και εσωτερικής έντασης που δεν επιθυμεί να αλλάξει τίποτα σε κανένα τομέα της ζωής του.

Ο ίδιος ψυχικός κόσμος, άρνησης, ανασφάλειας, ακηδίας και απροθυμίας δημιουργίας, που αρνείται αλλαγές στην κοινωνική οργάνωση του βίου μας, είναι αυτός που δεν θέλει, δεν μπορεί να αντικρύσει σημαντικά ερωτήματα που ψηλαφούν την πολιτισμική δομή της ζωής μας και του ψυχικού βίου μας.

Αισθάνομαι ότι αυτή η άρνηση στην πραγματικότητα είναι φόβος. Φόβος υπαρξιακός. Ανασφάλεια ενός λαού που έχει χάσει την επαφή με τον ευατό του και τον χρόνο. Λαού που δεν έχει μάθει να ζει με ερωτήματα αλλά με έτοιμες και πολλάκις «θεόπνευστες» απαντήσεις και λύσεις. Είμαστε αμάθητοι στην σύνθεση, στο διάλογο. Από το σπίτι μας μέχρι την ευρύτερη κοινωνία δεν διαλεγόμαστε. Τροφοδοτούμαστε από νεκρούς θεσμούς, παγιωμένους ρόλους, μορφές και δομές κοινωνικής οργάνωσης, που ενώ βλέπουμε και κατανοούμε λογικά ότι πλέον οδηγούν σε αδιέξοδο, ωστόσο φοβόμαστε να αλλάξουμε.

Θέλουμε να είναι όλα αδιατάραχτα διότι μας αγχώνει η ανάληψη ευθύνης. Η ευθύνη προϋποθέτει πρόσωπο, επαφή με τον εαυτό και την πραγματικότητα, πεδίο χρόνου άμεσης πραγμάτωσης και οχι μεταφοράς. Μονάχα ένας άνθρωπος που εχει ουσιαστική σχέση με τον ευατο του μπορεί να απαντήσει σε ερωτήμα του παρόντος. Διαφορετικά θα χάνεται ή στο άλλοθι του χθές ή στο απροσδιόριστο του αύριο.

Στην ελλαδική πραγματικότητα ο οποιοσδήποτε τολμήσει τόσο στο χώρο της φιλοσοφίας, όσο και σε άλλους χώρους κοινωνικής άθλησης, όπως της πολιτικής, εκκλησίας κ.α να εκφράσει κάτι διαφορετικό από το σύνηθες, το παγιωμένο και στάσιμο, απορρίπτεται και θα απορρίπτεται στο ποσοστό που αρνούμαστε να υπάρξουμε ως ανοιχτές πραγματικότητες έτοιμες να διακινδυνέψουμε στην δημιουργία και την σύνθεση. Σύνδρομο των κλειστών υπάρξεων, είτε είναι κοινωνικές, εθνικές, φυλετικές, είτε θρησκευτικές, πνευματικές είναι ο φόβος και η υπαρξιακή ανασφάλεια. Και τούτο λόγο έλλειψης ευατού.

Φόβος μπροστά στο νέο. Κούρνιασμα στο γνωστό, στο αναγνωρίσιμο. Γι αυτό και διορίζουμε την ξαδέλφη μας στο δημόσιο βίο και όχι τον αξιολογικά καλύτερο, διότι φοβόμαστε και αδυνατούμε να εμπιστευτούμε το άγνωστο. Το αίμα(φυλετικό- οικογενειακό) έχει πρωτόγονη αίσθηση ασφάλειας, η ευθύνη έχει ρίσκο εμπιστοσύνης. Οι σχέσεις ευθύνης που έφερε ο Χριστός στο κόσμο προϋποθέτουν σχέσεις εμπιστοσύνης. Πίστης και ελπίδας.

Θέλουμε να ελέγχουμε τις πραγματικότητες. Ακόμη και τον Θεό τον μετατρέψαμε σε μια αντικειμενική πραγματικότητα. Όπως το ρολόι που φοράμε στο χέρι μας. Έτσι τον ελέγχουμε. Μας μοιάζει. Είναι του χεριού μας, και να μας κάνει τα χατίρια. Όπως οι βουλευτές. Τον μετατρέψαμε σε ένα απλό καταναλώσιμο αίσθημα. Δεν μπαίνουμε σε σχέση μαζί Του. Γιατί η σχέση προϋποθέτει ρίσκο και περιπέτεια. Αμφίρροπες προοπτικές. Και μια φοβική κοινωνία, ένας πολιτισμός φόβου δεν ρισκάρει. Προτιμά να μένει στο βάλτο και ας μυρίζει απαίσια. Αλλά σε καμία περίπτωση να βγει από αυτόν. Γιατί η οποιαδήποτε κίνηση δεικνύει ανάληψη ευθύνης.

Προτιμάμε το βέβαιο, το γνωστό και ας είναι άρρωστο. Με αυτό τον τρόπο δεν ρισκάρουμε άρα δεν διακινδυνεύουμε. Αποτέλεσμα δεν ζούμε. Ζούμε μόνο στην υπερβολή του άκριτου συναισθηματισμού μας. Χαρακτηριστικό της κατάθλιψης.

Διανοητές, στοχαστές, πνευματικοί άνθρωποι, με την ζωή και τα γραφόμενα τους, προσπαθούν να ανοίξουν ένα διάλογο. Μας κινούν σε μια διαφορετική ερμηνεία και κατανόηση. Μας οδηγούν σε μια θέαση της πραγματικότητας που είναι αλλιώς από εκείνη που είχαμε ή μας είχαν μάθει και συνηθίσει. Και αυτό στην πραγματικότητα μας αγχώνει τόσο πολύ που προτιμάμε να τους κάψουμε στην πυρά παρά να τους ακούσουμε. Γιατι εάν τους ακούσουμε θα δώσουμε λόγο και βήμα στην δική μας καταπιεσμένη εσώτερη φωνή.

Η ελληνική παράδοση είναι αμάθητη στην σύνθεση. Βρισκόμαστε στο 21αιων. και ακόμη δεν αντέχουμε να σταθούμε ώριμα και υπεύθυνα μπροστά νέο κοσμολογικό και ανθρωπολογικό μοντέλο. Σε σκέψεις, απόψεις, προβληματικές και προτάσεις που ανοίγονται σε ένα ευρύτερο διάλογο, μέσα σε μια νέα διαρκώς διαμορφούμενη πραγματικότητα. Δεν είναι ανάγκη ούτε να συμφωνήσουμε ούτε όμως και ψυχαναγκαστικά να διαφωνήσουμε, επειδή και μόνο συναντούμε μια διαφορετική ανάγνωση της πραγματικότητας μας.

Πρέπει πλέον να ενηλικιωθούμε ως πρόσωπα κοινωνία απέναντι στο διάλογο και στην σύνθεση. Να είμαστε έτοιμοι να ακούσουμε. Να διαφωνήσουμε και να συμφωνήσουμε. Να πειραματιστούμε και να γευτούμε την εμπειρία της δημιουργίας. Αυτό είναι γεγονός χαράς. Μας κινεί μακριά από την εσωστρέφεια και την φοβικότητα. Ανοίγει την ύπαρξη και συγχρόνως την κοινωνία μας σε κάτι διαφορετικό που θέλει να γεννηθεί στην Ελλάδα και όμως ο ψυχικός συνδικαλισμός μας δεν το αφήνει.

Λόγος περί Μοναξιάς…

Τις περισσότερες φορές ζώντας μέσα στην μοναξιά και την απόρριψη, στην ερήμωση και στην λησμονιά της ανθρώπινης παρουσίας, στρέφουμε την οργή μας σε εκείνους που μας εγκατέλειψαν. Στην αδιαφορία της κοινωνίας. Στην αναλγησία και την σκληροκαρδία των ανθρώπων. Αυτή είναι η εύκολη λύση. Να επιλέγουμε την αναζήτηση ευθυνών έξω από εμάς. Στους άλλους. Άλλωστε πάντα φταίνε οι άλλοι. Η κακή κοινωνία. Οι εποχές και οι άνθρωποι που άλλαξαν.

Άλλοτε φοράμε το κουστούμι του θύματος, και ανεβαίνοντας στο σανίδι της ψυχής, υποδυόμαστε τον ρόλο του μεγάλου αδικημένου. Εκείνου που πάντα αδικείται. Που αγαπάει αλλά δεν αγαπιέται. Που προσφέρει ανιδιοτελώς ενώ πάντες τον εκμεταλλεύονται. Που σταυρώνεται για τους άλλους την στιγμή όπου άπαντες του προσφέρουν χολή και όξος. Και το παιγνίδι του ψυχισμού μας δεν έχει τέλος. Γιατί όλα αυτό δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένα άρρωστο παιχνιδάκι, ενός μωρού που δεν θήλασε σε στήθη αγάπης, όταν έπρεπε και όσο έπρεπε.

Ωστόσο όποια κι αν είναι η αιτία που ο ψυχισμός μας υποδύεται ρόλους επαιτώντας με άρρωστο τρόπο μια ματιά, πρέπει κάποια στιγμή να ωριμάσουμε. Να σιωπήσουμε την εγωπαθή φλυαρία. Τα υπαρξιακά μοιρολόγια. Την θυματολογία και την αναζήτηση ή κατασκευή «βαρβάρων», και να ομολογήσουμε στο εαυτό μας την αλήθεια.

Ναι φταίω και εγώ για την μοναξιά μου. Πολλές φορές μπορεί να φταίω μονάχα εγώ. Γιατί απομάκρυνα από κοντά μου όλους εκείνους που με είχαν πλησιάσει. Δεν άφησα να έρθουν κάποιοι άλλοι και εκείνοι που το θέλησαν τους εκδίωξα με τον τρόπο μου.

Δεν φτάνει να λέμε ότι θέλουμε να μας αγαπάνε. Πρέπει να το αντέχουμε. Γιατί η αγάπη είναι ζωή. Και η ζωή είναι η μέγιστη τέχνη που δυστυχώς δεν την γνωρίζουμε όλοι επιτυχώς.

Δεν φτάνει να λέμε ότι δεν μας αρέσει η μοναξιά, πρέπει ώριμα να βαστάζουμε την παρουσία του άλλου.

Δεν αρκεί να διακηρύσσουμε την επιθυμία μας να υπάρχει ο άλλος στην ζωή μας. Πρέπει να του κάνουμε χώρο για να υπάρξει. Να τον συγχωρήσουμε μέσα μας. Να του δώσουμε το χώρο του.

Τις περισσότερες φορές η μοναξιά μας είναι ο καρπός των επιλογών μας. Των ιδιορρυθμιών μας, των παραξενιών μας, των εγωισμών μας, των αδεξιοτήτων μας, γενικότερα της αστοχίας μας να υπάρξουμε ως ολοκληρωμένες προσωπικότητες.

Ο παραλυτικός του ευαγγελίου που 38 χρόνια δεν είχε άνθρωπο να τον βοηθήσει ώστε να μπει στα νερά της κολυμβήθρας του Σιλωάμ και να θεραπευτεί, αντιμετωπίζεται από τον Χριστό ως ο μόνος υπεύθυνος της κατάστασης του. Γι αυτό και στο τέλος όταν εκείνος πλέον φεύγει θεραπευμένος ο Ιησούς του θυμίζει με νόημα «πρόσεχε, γιατί αν ξανακάνεις τα ίδια λάθη( αν ζήσεις με τον ίδιο τρόπο ζωής) θα πάθεις χειρότερα».

Για τον Χριστό η σωματική ασθένεια και η κοινωνική περιθωριοποίηση του παραλυτικού, δεν οφείλεται στην κακία των ανθρώπων και την αδιαφορία της κοινωνίας. Αυτό είναι το εύκολο και αξόδευτο συμπέρασμα. Ο Χριστός βλέποντας πίσω από το προφανές αναγνωρίζει τις προσωπικές ευθύνες, το λανθασμένο τρόπο ζωής του παραλυτικού ως την μόνη κυρίαρχη αιτία της οδυνηρής πραγματικότητας του.

Είναι ο τρόπος ζωής μας που επιφέρει την οδύνη. Η αν θέλετε καλύτερα την μεγεθύνει, την πολλαπλασιάζει.

Όσο θα αναζητούμε τις ευθύνες τις μοναξιάς μας και της τραγικότητας του βίου μας στους άλλους, στο κακό κόσμο και τους κακούς άδικους ανθρώπους, τόσο το ρήγμα εντός μας θα βαθαίνει. Σε τέτοιο μάλιστα βαθμό που στο τέλος θα χαθούμε μέσα στα αχανή σκοτάδια του.

π. Λίβυος